اللّهُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ لاَ تَأْخُذُهُ سِنَهٌ وَ لاَ نَوْمٌ لَّهُ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَمَا فِی الأَرْضِ مَن ذَا الَّذِی یَشْفَعُ عِنْدَهُ إِلاَّ بِإِذْنِهِ یَعْلَمُ مَا بَیْنَ أَیْدِیهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَ لاَ یُحِیطُونَ بِشَیْءٍ مِّنْ عِلْمِهِ إِلاَّ بِمَا شَاء وَسِعَ کُرْسِیُّهُ السَّمَاوَاتِ وَ الأَرْضَ وَ لاَ یَۆُودُهُ حِفْظُهُمَا وَ هُوَ الْعَلِیُّ الْعَظِیمُ، لاَ إِکْرَاهَ فِی الدِّینِ قَد تَّبَیَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَیِّ فَمَنْ یَکْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَ یُۆْمِن بِاللّهِ فَقَدِ اسْتَمْسَکَ بِالْعُرْوَهِ الْوُثْقَیَ لاَ انفِصَامَ لَهَا وَاللّهُ سَمِیعٌ عَلِیمٌ، اللّهُ وَلِیُّ الَّذِینَ آمَنُواْ یُخْرِجُهُم مِّنَ الظُّلُمَاتِ إِلَی النُّوُرِ وَالَّذِینَ کَفَرُواْ أَوْلِیَآۆُهُمُ الطَّاغُوتُ یُخْرِجُونَهُم مِّنَ النُّورِ إِلَی الظُّلُمَاتِ أُوْلَئِکَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِیهَا خَالِدُونَ

کد پرسش و پاسخ: ۱۹۳ ۱۳۹۶/۰۵/۰۳ - ۰۵:۲۳ ۳۶

پرسش:
سلام.
واسطه‌ فیض بودن امام(عليه‌السلام) یعنی چه؟ چه معنی دارد که انسانی واسطه‌ فیض همه‌ آفرینش باشد؟
مگر خداوند، هستی را با واسطه می‌آفریند؟ مگر نمی‌تواند بی‌واسطه جهان را خلق کند؟

پاسخ استاد فروغی:

خداوند تبارک و تعالی در عین اینکه قادر علی الاطلاق است، حکیم علی الاطلاق هم است. همه افعال صادره از خداوند تبارک و تعالی از روی حکمت است و با آن حکمت علی الاطلاق همه اشیاء را در عالم با اسباب جاری کرده است، «أَبَى اللَّهُ أَنْ یُجْرِیَ الْأَشْیَاءَ إِلَّا بِأَسْبَاب»(الکافی(ط-الإسلامیه)، ج‏1، ص 183) ‏دنیا و حیات بشری بر محور اسباب و مسببات می‌چرخد گرچه مسبب اصلی ذات ربوبی است.

در ادعیه وارد شده است «یا مسبّب الاسباب» بنابراین نظام آفرینش که از آن تعبیر به نظام احسن شده است روی حکمت حضرت حق، با وسائط و اسباب فیض اداره می‌شود. مگر خود خداوند در قرآن قسم نمی‌خورد «فَالْمُدَبِّراتِ أَمْرا»(نازعات/5) قسم به تدبیرگران امور؛ گرچه خودش مدبّر علی الاطلاق است اما مدبرات امر هم دارد. عزرائیل در نظام تدبیر خداوند، قابض الارواح و ملک الموت است. جبرئیل امین واسطه فیض در وحی است و به همین منوال در شکل‌گیری نظام عالم هستی و در افاضه فیض در بقای نظام هستی و حیات انسان، اشخاصی را واسطه فیض خود قرار داده است که در نظام تکوین بواسطه آنان، هستی آنچه نیاز دارد دریافت می‌کند و در نظام تشریع واسطه فیض خدا در زندگی وحیانی بشر و ارتباط بشر با قوانین عالم غیب هستند که از آن تعبیر به «شریعت» و «دین» می‌کنند. بنابراین واسطه، امری حتمی در نظام عالم است. البته این نکته فراموش نشود که هر موجود و هر کسی بدون واسطه، قابلیت دریافت فیض ندارد زیرا که چه نسبتی بین خاک و عالم پاک وجود دارد؟! «ما للتراب و ربّ الارباب» بنابراین سنخیتی بین فاعل فیض و قابل فیض لازم است و این قابلیت در افرادی وجود دارد که بعنوان امام و خلیفه الله تامّ در عالم آفرینش عنوان یافته‌اند. «وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّهً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا وَ أَوْحَیْنا إِلَیْهِمْ فِعْلَ الْخَیْراتِ وَ إِقامَ الصَّلاهِ وَ إیتاءَ الزَّکاهِ وَ کانُوا لَنا عابِدین»(انبیا/73)

بین امام(علیه‌السلام) و ذات حق که منبع فیض است، از نظر صفات کمالیه، سنخیت وجود دارد لذا «لو لا الحجه لساخت الارض باهلها»

در عالم ماده هم مثال فراوان داریم. مثلا بدون واسطه نمی‌شود مستقیما سیم برق را از کارخانه تولید برق به خانه وصل کرد. برق بدون واسطه، خانه و زندگی را به خاکستر تبدیل می‌کند نه نور! البته این مثالی بود که ذکر شد نه اینکه تمام حقیقت را در قالب مثال بتوان بیان کرد.

 آنچه گفتیم اجمالی است از تفصیل که باید خودتان مطالعه نمایید. 

این مطلب را در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید ...

دیدگاه بگذارید

اولین نفری باشید که دیدگاه می‌نویسید.

اطلاع از
avatar
wpDiscuz
نظرسنجی پایگاه

نظر شما درباره طرّاحی جدید پایگاه اینترنتی استاد معظّم حاج شیخ علی فروغی؟